Giới thiệu: xu hướng hộ kinh doanh chuyển thuế khoán sang kê khai năm 2026
Từ ngày 01/01/2026, theo kế hoạch cao điểm và Đề án quản lý thuế mới của ngành Thuế, một lượng lớn hộ kinh doanh (HKD) – đặc biệt là những hộ có doanh thu lớn và hoạt động thương mại, dịch vụ phức tạp sẽ phải thực hiện chuyển thuế khoán sang kê khai thuế.
6 bước chuẩn bị khi hộ kinh doanh chuyển từ thuế khoán sang kê khai
Đây là sự thay đổi mang tính đột phá, nhằm hiện đại hóa công tác quản lý thuế và thúc đẩy tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh. Việc duy trì phương pháp tính thuế khoán thủ công không còn phù hợp với tốc độ tăng trưởng và quy mô giao dịch của các HKD hiện đại.
Tại sao chuyển thuế khoán sang kê khai là xu hướng tất yếu?
Đối với những hộ kinh doanh có doanh thu từ 200 triệu/năm trở lên, việc chuyển thuế khoán sang kê khai mang lại lợi ích kép:
- Tuân thủ quy định mới: Đảm bảo hộ kinh doanh thực hiện đúng nghĩa vụ thuế theo cơ chế tự kê khai mới.
- Tối ưu chi phí: Phương pháp kê khai cho phép chủ hộ ghi nhận đầy đủ chi phí hợp lý và thuế đầu vào, giúp giảm gánh nặng thuế thực tế so với phương pháp khoán.
Để thực hiện chuyển đổi thuế khoán sang kê khai một cách suôn sẻ, đúng luật và không bị gián đoạn hoạt động, chủ hộ cần có sự chuẩn bị kỹ lưỡng. Bài viết này sẽ cung cấp chi tiết 6 bước cần thiết để hộ kinh doanh sẵn sàng cho cơ chế kê khai thuế mới.
Tổng quan về chuyển thuế khoán sang kê khai
Việc hộ kinh doanh chuyển thuế khoán sang kê khai là một sự thay đổi mô hình quản lý, giúp Nhà nước quản lý minh bạch hơn, đồng thời mang lại cơ hội tối ưu chi phí cho các hộ kinh doanh quy mô lớn.
Ai cần chuyển đổi thuế khoán sang kê khai? (Căn cứ Pháp lý)
Việc chuyển đổi thuế khoán sang kê khai được áp dụng cho phần lớn hộ kinh doanh (HKD) có doanh thu và quy mô lớn. Đặc biệt, từ năm 2026, phương pháp khoán sẽ được xóa bỏ, toàn bộ HKD sẽ chuyển sang phương pháp kê khai.
Tuy nhiên, đối tượng bắt buộc kê khai theo ngưỡng doanh thu hiện hành được quy định như sau:
HKD phải nộp thuế theo phương pháp kê khai bao gồm:
- HKD có quy mô lớn (bao gồm cả HKD và cá nhân kinh doanh nộp thuế theo phương pháp kê khai) theo quy định tại khoản 1, Điều 3 Thông tư 40/2021/TT-BTC của Bộ Tài chính.
- HKD tự nguyện chuyển sang áp dụng phương pháp kê khai, không phân biệt quy mô doanh thu.
Ngưỡng doanh thu áp dụng kê khai:
- Theo các văn bản hiện hành (Thông tư 40/2021/TT-BTC), HKD có doanh thu từ 100 triệu đồng/năm trở xuống không phải nộp thuế GTGT và TNCN.
- Theo tinh thần của Nghị quyết 198/2025/QH15 và các đề án kèm theo, từ năm 2026, ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế sẽ nâng lên 200 triệu đồng/năm. Tất cả HKD (trừ nhóm dưới 200 triệu không phải nộp thuế nhưng vẫn phải kê khai) sẽ được quản lý bằng phương pháp kê khai.
Tóm lại, các đối tượng chính cần chủ động chuyển đổi sang kê khai là:
- HKD Nhóm 2 (Doanh thu từ 200 triệu đến 3 tỷ đồng/năm).
- HKD Nhóm 3 (Doanh thu > 3 tỷ đồng/năm).
- Hộ kinh doanh chuyển từ thuế khoán sang kê khai giúp tối ưu chi phí Việc chuyển đổi thuế khoán sang kê khai giúp HKD tuân thủ lộ trình cải cách thuế và tối ưu chi phí thông qua việc được ghi nhận chi phí hợp lý và khấu trừ thuế GTGT đầu vào (đối với Nhóm 3).
Quy trình chuyển đổi thuế khoán sang kê khai - 6 bước cốt lõi
Từ 01/01/2026 và theo kế hoạch 60 ngày cao điểm do Cục Thuế triển khai, nhiều hộ kinh doanh sẽ phải chuyển thuế khoán sang kê khai thuế. Quý anh/chị lưu ý hồ sơ cần chuẩn bị về kê khai điện tử và vai trò của chữ ký số, giúp chủ hộ thực hiện chuyển đổi đúng luật và đúng thời hạn.
Các bước chuẩn bị chuyển thuế khoán sang kê khai thuế:
Bước 1: Hộ kinh doanh phải xác định được doanh thu năm của hộ thuộc nhóm nào để tính thuế theo Đề án. (Nhóm 1,2,3)
Bước 2: Nộp hồ sơ chuyển đổi phương pháp tính thuế
Hộ kinh doanh nộp hồ sơ chuyển đổi tại cơ quan thuế quản lý trực tiếp, đề nghị chuyển phương pháp tính thuế từ khoán sang kê khai, đồng thời làm căn cứ để cơ quan thuế cập nhật thông tin lên hệ thống quản lý thuế.
Bước 3: Kiểm kê và lập biên bản hàng tồn kho
Chủ hộ tiến hành lập biên bản kiểm kê toàn bộ hàng tồn kho, bao gồm cả hàng hóa có hóa đơn và không có hóa đơn trong ngày 31/12/2025, để xác định số lượng và giá trị tồn đầu kỳ vào ngày 1/1/2026.
Biên bản kiểm kê này là cơ sở quan trọng để ghi nhận vào sổ sách kế toán khi bắt đầu áp dụng phương pháp kê khai.
Bước 4: Đăng ký và sử dụng hóa đơn điện tử
Khi chuyển sang kê khai, hộ kinh doanh phải sử dụng hóa đơn điện tử. Tùy theo mô hình kinh doanh, hộ kinh doanh lựa chọn hình thức phù hợp với quy định về chế độ hóa đơn chứng từ (NĐ 123; NĐ 70 sửa đổi bổ sung NĐ 123):
- Đối với bán lẻ, dịch vụ trực tiếp đến người tiêu dùng (Bán lẻ, ăn uống, dịch vụ vận tải, dịch vụ vui chơi giải trí, dịch vụ cắt tóc massage, gội đầu…): thì phải đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền;
- Kinh doanh dịch vụ hoặc bán buôn: cũng phải đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử thông thường (hay hóa đơn bán hàng điện tử).
Bước 5: Chuẩn bị công cụ và phần mềm kế toán
Hộ kinh doanh cần trang bị phần mềm kế toán dành cho hộ kê khai. Việc lập sổ kế toán là bắt buộc để cơ quan thuế có căn cứ kiểm tra doanh thu, chi phí và nghĩa vụ thuế phát sinh.
Bước 6: Mở tài khoản ngân hàng riêng cho hộ kinh doanh
Để minh bạch tài chính, hộ kinh doanh kê khai nên mở một tài khoản ngân hàng riêng, tách biệt với tài khoản cá nhân. Tài khoản này dùng cho các hoạt động thu, chi, chuyển khoản, nộp thuế, giúp dễ dàng đối chiếu khi cơ quan thuế kiểm tra.
Các bước cần chuẩn bị cho hộ kinh doanh khi chuyển từ thuế khoán sang kê khai
Lưu ý quan trọng
Khi hộ kinh doanh chính thức chuyển thuế khoán sang kê khai, mọi hoạt động mua bán hàng hóa, dịch vụ phải có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp lệ. Đây là căn cứ xác định doanh thu, chi phí hợp lý và đảm bảo kê khai thuế trung thực, đúng quy định.
Xem thêm: Hướng dẫn tự kê khai thuế cho hộ kinh doanh từ năm 2026 theo Nghị quyết 198/2025
Lưu ý quan trọng khi hộ kinh doanh kê khai thuế
Sau khi hoàn tất chuyển thuế khoán sang kê khai, Hộ kinh doanh (HKD) cần thay đổi hoàn toàn thói quen quản lý tài chính để tuân thủ quy định mới và tối ưu lợi ích về thuế. Đây là ba yếu tố then chốt cần được trang bị:
Hóa đơn, chứng từ hợp lệ
Khi hộ kinh doanh kê khai thuế theo phương pháp mới, mọi hoạt động kinh doanh đều phải được chứng minh bằng giấy tờ hợp pháp:
- Chứng minh doanh thu và chi phí: Hóa đơn, chứng từ là căn cứ pháp lý duy nhất để cơ quan thuế xác định doanh thu thực tế và chi phí hợp lý được trừ khi tính thuế. Nếu thiếu hóa đơn đầu vào, chi phí sẽ không được chấp nhận, dẫn đến tăng thu nhập chịu thuế và tăng số thuế phải nộp.
- Hóa đơn đầu ra bắt buộc: Bắt buộc phải xuất Hóa đơn điện tử (HĐĐT) cho mọi giao dịch bán hàng hóa/dịch vụ. Điều này đảm bảo tính minh bạch và giúp cơ quan thuế dễ dàng đối chiếu.
Lưu ý: Sự khác biệt lớn nhất khi chuyển thuế khoán sang kê khai là: Mọi giao dịch đều phải có chứng từ hợp lệ, nếu không sẽ gặp rủi ro bị truy thu thuế.
Vai trò của chữ ký số
Chữ ký số là công cụ điện tử có giá trị pháp lý tương đương con dấu và chữ ký tay. Đây là chìa khóa để hộ kinh doanh tham gia vào hệ thống quản lý thuế điện tử:
- Kê khai thuế điện tử: Bắt buộc sử dụng Chữ ký số để ký xác nhận trên hồ sơ kê khai thuế, nộp hồ sơ, và thực hiện các thủ tục hành chính thuế qua mạng.
- Ký Hóa đơn Điện tử: Chữ ký số được dùng để ký số trên HĐĐT trước khi gửi cho khách hàng và cơ quan thuế.
Việc hộ kinh doanh trang bị chữ ký số là điều kiện tiên quyết để thực hiện chuyển đổi thuế khoán sang kê khai đúng luật và đúng thời hạn.
Tối ưu quá trình chuyển thuế khoán sang kê khai cùng BADO
Quá trình hộ kinh doanh chuyển thuế khoán sang kê khai là một bước tiến quan trọng, đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng về thủ tục và công nghệ. Tóm tắt lại, để hoàn thành chuyển đổi thuế khoán sang kê khai đúng hạn (trước 01/01/2026), chủ hộ cần thực hiện đầy đủ 6 bước chiến lược:
- Xác định nhóm hộ kinh doanh.
- Nộp hồ sơ chuyển đổi phương pháp tính thuế.
- Kiểm kê và lập biên bản hàng tồn kho.
- Đăng ký và sử dụng Hóa đơn điện tử (HĐĐT) phù hợp.
- Chuẩn bị phần mềm và công cụ kế toán.
- Mở tài khoản ngân hàng riêng cho hoạt động kinh doanh.
BADO đồng hành cùng hộ kinh doanh kê khai thuế
Đừng để những thay đổi về luật thuế làm gián đoạn hoạt động kinh doanh của bạn. Công ty TNHH Dịch vụ và Giải pháp phần mềm BADO cam kết đồng hành, giúp hộ kinh doanh hoàn thành quá trình chuyển thuế khoán sang kê khai một cách nhanh chóng và chính xác nhất.
Bado cung cấp giải pháp toàn diện:
- Phần mềm hóa đơn điện tử tích hợp, đáp ứng Nghị định 123 và quy định HĐĐT khởi tạo từ máy tính tiền.
- Phần mềm kế toán đơn giản dành riêng cho HKD, giúp việc lập sổ sách kê khai trở nên dễ dàng.
- Tư vấn và hỗ trợ thủ tục chuyển đổi thuế khoán sang kê khai, đảm bảo chủ hộ thực hiện đúng luật và đúng thời hạn.
Để quản lý hóa đơn đầu vào – đầu ra dễ hơn, bạn có thể tham khảo giải pháp Hóa đơn điện tử BADO tại https://bado.vn/giai-phap/hoa-don-dien-tu
Nếu bạn muốn quản lý hóa đơn đầu vào nhanh hơn, lưu trữ tự động và giảm rủi ro sai sót khi kê khai:
👉 Dùng thử Bado miễn phí 7 ngày tại đây để trải nghiệm quản lý hóa đơn, sổ sách và kê khai chuẩn – gọn – đúng ngay từ đầu.